Bir ilin komşu illerine, yeryüzü şekillerine, su kaynaklarına, tarihî mekânlarına ve doğal güzelliklerine göre ortaya çıkan kendine has özelliklerinin tümü: göreceli konum! Kişiden kişiye değişebilir, çevre değiştikçe zamanla farklılaşabilir.
"Valilik binasının karşısında, Millet Parkı'nın yanındaki kütüphanedeyim" dediğinde göreceli konum kullanıyorsun! Yön okuna göre vergi dairesi hastanenin kuzeyinde, okulun doğusunda — tarif için ana ve ara yönler iş başında.
Uzman notu: göreceli konum algı ve deneyime dayanır, kişiden kişiye değişebilir; yeni yerler geliştikçe zamanla farklılaşır. Nevşehir'i düşün: peribacaları, Göreme, Derinkuyu ve Kaymaklı yer altı şehirleri deyince adres bulunmuş demektir!
Muhabirimiz iki cepheden bildiriyor:
Sonuç: Kars'ı tarif etmek için haritaya bak: komşuları, dağları, platosu yeter. Muhabir notu: il tarifinde en güçlü ipucu, o ile "has" olan özellik!
Tabela şöyle: Isparta 30, Burdur 52, Antalya 107 km. Aynı yol üzerinde önce Burdur'a uğrayıp sonra Antalya'ya devam edersen Burdur–Antalya arası kaç km sürer?
Yükseltisi en fazla illerden biriyim; adımı efsanelere konu olan dağımdan aldım. Murat Nehri topraklarımdan akar, Gürbulak kapımla İran'a komşuyum. Ben hangi ilim?
Bazı iller kendini tarif eder: Edirne, Yunanistan ve Bulgaristan sınırı boyunca uzanır; altı sınır kapısıyla Avrupa'ya kara ve demir yolu bağlantımızdır. Nevşehir desen peribacaları, Göreme Millî Parkı ve Derinkuyu-Kaymaklı yer altı şehirleri… Göreceli konum, bir ilin âdeta kimlik kartıdır.
Düşün bakalım: Kendi ilini, adını söylemeden üç cümleyle nasıl tarif ederdin?