Mezopotamya Uygarlıkları

5 Slayt Numarası Yer Tutucusu

"Mezopotamya“ Yunancada "iki nehir arası“ demektir. Toros Dağları'ndan Basra Körfezi'ne kadar uzanan, Dicle ve Fırat nehirleri arasında yer alan bölgeye Mezopotamya Uygarlıkları Sümerlerin meydana getirdiği yüksek temeller üzerine kurulmuştur.

Mezopotamya; Göç yolları üzerinde bulunması, Topraklarının verimli olması, İklimin elverişli olması, Irmaklarından sulama yapılabilmesi nedeniyle çok sayıda uygarlığa beşiklik yapmıştır.

Asya'dan gelen kavimlerce Güney Mezopotamya

kurulan ilk devlettir.

Başlangıçta köy ve kasaba halinde yaşamışlar, sonradan şehir devletleri (site) kurmuşlardır. En önemli şehir devletleri; Ur, Uruk, kiş, Lagaş, Eridu ve Umrna'dır Çok tanrılı inanca sahip Sümerlerin tapınaklarına Ziggurat denirdi. Zigguratlar yedi katlı olup toplam üç ana bölümden oluşur. İlk katlar erzak deposu, orta katlar okul ve tapınak, son katlar ise rasathane olarak kullanılmıştır.

Şehir devletleri Ensi veya Patesi denilen rahip-krallar tarafından yönetilmiştir. Bütün Mezopotamya ülkesine hakim olan krala ise “Lugal-kalma” denir. Krallar başkomutan, başyargıç ve başrahip yetkilerine sahiptirler.

Anaerkil bir toplum yapısına sahiptiler. 1. sınıfı din adamları ve askerler, 2. sınıfı halk, 3. sınıfı ise kölelerin oluşturduğu bir toplumsal hiyerarşi vardı. Sürekli savaşlar sonucunda halktan her insan kolayca köle edinebiliyordu.

Yerleştikleri kesimlerde muazzam bir sulama sistemi kurup, kanallar, barajlar ve hem seli bentlerle önleyip bataklıkları kuruttular, hem de düzenli sulamaya dayalı bir tarım geliştirdiler.

Tekerleği de icad eden bu toplum tarlaları öküzlerin çektiği sabanlarla sürüyorlardı.

Sümerler matematik ve geometrinin temellerini atmışlardır. Dört işlemi bulmuşlar, dairenin alanını hesaplamışlar, çarpma ve bölme cetvelleri hazırlamışlardır. Sümerler astronomide gelişmişlerdir. Burçları bulmuşlar, bir ayı 30, bir yılı 360 gün olarak hesaplamışlardır. Ayrıca güneş saatini icat etmişlerdir. Dünyada ilk kez ay yılı hesabına dayanan takvimi Sümerler bulmuşlardır.