6. Sınıf Geçmişten Günümüze Yönetim Biçimleri Ders Notu Selçuk Hoca

DEMOKRASİ ve DEMOKRASİNİN TEMEL İLKELERİ

 Yönetimin doğrudan doğruya halkta ya da düzenli aralıklarla halkın özgürce seçtiği temsilcilerin elinde bulunduğu, yönetim biçimidir.

 Yunancada halk anlamına gelen “demos”; güç, iktidar ve yönetim anlamına gelen “kratos” kelimelerinin bir araya gelmesiyle oluşmuştur.

YÖNETİME KATILIYORUM

Demokrasi, temel hak ve özgürlüklerin korunduğu bir sistemdir.

Demokrasi, farklı görüş ve düşüncelere hoşgörü rejimidir.

Demokrasilerde güç ve iktidar hiç kimsenin ya da grubun kontrol ve yönetiminde değildir.

Demokrasilerde halk egemenliği, halkın belirledikleri temsilciler aracılığıyla belli bir dönem için gerçekleşir.

Demokratik yönetimler katılımcı vatandaşa ihtiyaç duyar, bu durum da düşünce ve ifade özgürlüklerini gerektirir.

Demokrasiyi diğer yönetimlerden ayıran en temel özellik ise halkın hak ve özgürlüklerini kanunlar ölçüsünde kullanmalarıdır.

Günümüzde dünyada yer alan birçok ülke demokratik esaslara dayalı olarak yönetilmektedir.

DEMOKRASİNİN TEMEL İLKELERİ

1. Milli Egemenlik

2. Özgürlük

3. Eşitlik

4. Katılım

5. Çoğulculuk

6. Çoğunluk

7. Hukukun Üstünlüğü

YÖNETİM BİÇİMLERİ

 Tarihi süreç içerisinde kurulan devletlerin yönetim biçimleri ve hâkimiyet kaynakları farklı olmuştur.

 Cumhuriyet, Monarşi, Oligarşi ve Teokrasi bu süreç içerisinde oluşan yönetim şekilleri arasında yer alır.

MONARŞİ

Demokratik yönetimlerde İnsan Haklarına saygı esastır. Bu nedenle sahip olunan temel hak ve özgürlükler anayasa ile güvence altına alınmıştır.

Kelime kökeni Latince olan Mono yani tek kelimesinde gelmektedir.

Monarşide yönetme yetkisi tek bir kişinin elindedir.

Yasaları koyma, yasaları uygulama ve çıkarılan bu yasalara uymayanları cezalandırma kısacası tüm yetkiler tek bir kişidedir.

Ülkeyi yöneten kişi kral, padişah, imparator, sultan vb. gibi unvanlar kullanır.

Kralın kararları sorgulanamaz.

OLİGARŞİ

TEOKRASİ

Yetki, genellikle miras yoluyla babadan oğula yani saltanat şeklinde geçer ve tek bir kişide toplanır.