1.ÜNİTE DERS NOTLARI

18. YY(1700’lü yıllar) sonlarına doğru dünya tarihini etkileyen ; daha çok ekonomik ve siyasi sonuçları ağır olan iki önemli olay yaşanmıştır. Bunlar; 1789 FRANSIZ İHTİLALİ FRANSIZ İHTİLALİ (DEVRİMİ) 1789 yılında monarşi ile yönetilen Fransa’da meydana gelen bir halk ayaklanmasıdır. Fransa’da halk sosyal sınıflara ayrılmış olduğu için eşitlik yoktur. Yapılan savaşlar yenilgiyle sonuçlanmış ve halk ağır vergiler altında ezilmektedir. Yönetimden memnun olmayan halk, Aydınlanma düşünürlerinin etkisiyle krallık yönetimine karşı ayaklanmış, yaşanan ihtilal sonucunda monarşi yönetimine son verilmiş ve cumhuriyet ilan edilmiştir Yeniçağ kapanmış ve Yakınçağ açılmıştır.

Mutlak monarşi yıkılmış, cumhuriyet ilan edilmiştir.

Hürriyet ,Adalet, milliyetçilik , insan hakları, demokrasi( milli irade ) ve eşitlik gibi düşünceler ortaya çıkmıştır.

Bu düşünceler önce Avrupa’da daha sonra bütün dünyada etkili olmuştur.

En önemli sonuç: Milliyetçilik düşüncesi çok uluslu imparatorluklarda azınlık isyanlarına ve parçalanmalara neden olmuştur.

Kolay Hatırlama: HAMİDE (Düşünce akımlarının baş harfleri) Fransız İhtilali ile ortaya çıkan adalet, eşitlik, özgürlük, demokrasi gibi ilkeler Osmanlı Devleti’nde de etkili olmuş, bu da demokratikleşme ıslahatlarının yapılmasını zorunlu kılmıştır. Bunları kısaca şöyle sıralayabiliriz.

Padişah II. Mahmut ve ayanlar (İleri gelen aydın kişiler) arasında imzalanan sözleşmedir. Sözleşmeye göre padişah ayanların varlık ve haklarını tanıyacak, ayanlar da padişahın otoritesini tanıyacaktı Hatırlatma: Bu yönüyle Magna Carta’ya benzer UYARI!!!: Bu sözleşme ile Osmanlı Devletinde ilk defa padişahın otoritesi sarsılmış ve yetkileri kısıtlanmıştır Gülhane Hatt-ı Hümayunu olarak da bilinir. Padişah Abdülmecid döneminde Gülhane Parkında ilan edilmiştir.

Amaç; Avrupa'nın Osmanlı iç işlerine karışmasını önlemek, milliyetçilik akımının etkilerini azaltmak ve azınlıkların devlete bağlılıklarını arttırmaktır.

Herkesin can ve mal güvenliği sağlanacak, Mahkemeler açık, yargılamalar adil olacak, Herkes gelirine göre vergi ödeyecek, Herkes kanun önünde eşit olacak,…