SBD Sosyal Bilgiler Dünyası Çalışma Kağıdı
Sosyal Bilgiler Dünyası
5. Sınıf Sosyal Bilgiler
SB.5.2.1 Göreceli Konum
Etkinlik 1 Kavramları Eşleştirelim
Tüm Cevaplar

Aşağıdaki tanımların başındaki kutulara, uygun kavramın harfini yazınız.

A) Konum
B) Matematik konum
C) Göreceli konum
D) Komşu il
E) Kroki
F) Ana yön
{{ item.ans }} {{ item.def }}
Etkinlik 2 Boşlukları Dolduralım
Tüm Cevaplar

Cümlelerdeki boşlukları, kelime havuzundaki uygun kelimelerle tamamlayınız.

KROKİGÖRECELİ KONUMKUZEYMATEMATİK KONUM
{{ item.no }}. {{ item.pre }}{{ item.ans }}{{ item.post }}
Etkinlik 3 Doğru mu, Yanlış mı?
Tüm Cevaplar

İfade doğruysa kutuya D, yanlışsa Y yazınız.

{{ item.ans }} {{ item.text }}
Etkinlik 4 İlimin Konum Kartı
Örnek

Örnek il olarak İstanbul verilmiştir. İlk satırdaki örneğe bakarak tabloyu tamamlayınız.

Yön Komşu İl veya Yer Bu Komşuluğun Bize Sağladığı
KuzeyimizKaradeniz (kıyı)Deniz yoluyla ticaret ve balıkçılık
GüneyimizMarmara DeniziLimanlar ve deniz yolu ticareti
DoğumuzKocaeliSanayi tesisleri ve iş imkânı
BatımızTekirdağTarım ürünleri ve karayolu bağlantısı
Geçtiğimiz yolTEM ve D-100 kara yolları, MarmarayYolcu ve yük taşımacılığı
Sosyal Bilgiler Dünyası Sayfa 1 / 4 · 2. Öğrenme Alanı · Evimiz Dünya www.sosyalbilgilerdunyasi.com
5
Çalışma Kağıdı · Evimiz Dünya
Öğrenme Çıktısı: SB.5.2.1 — İlimizin Göreceli Konumu (devam)
Sosyal Bilgiler Dünyası
Etkinlik 5 Konumun Getirdikleri
Tüm Cevaplar
Bir öğrenci ilini şöyle tanıtıyor: "İlimiz iki büyük şehri birbirine bağlayan karayolunun üzerindedir. Kuzeyinde denize kıyısı olan bir il, güneyinde ise dağlık bir il bulunur. Son yıllarda açılan yeni otoyol sayesinde ilimizdeki lokanta ve konaklama işletmeleri çoğaldı."
a) Metinde ilin göreceli konumunu anlatan iki ifadeyi yazınız.
Örnek: İki büyük şehri bağlayan yolun üzerinde olması; kuzeyinde kıyı, güneyinde dağlık il bulunması.
b) Yeni otoyol ilin göreceli konumunu nasıl değiştirmiştir?
Örnek: Ulaşım kolaylaştığı için il bir geçiş noktası oldu; ticaret, konaklama ve iş imkânları arttı.
Etkinlik 6 Göreceli mi, Matematik mi?
Tüm Cevaplar

İfade göreceli konum ise kutuya G, matematik konum ise M yazınız.

{{ item.ans }} {{ item.text }}
Etkinlik 7 Bağlamdan Kavrama
Tüm Cevaplar
Deniz kıyısındaki bir ilçede yazın nüfus üç katına çıkıyor. Havaalanına yakınlığı ve otoyol bağlantısı sayesinde turistler kolayca ulaşıyor; ilçedeki pansiyon, market ve gezi tekneleri işletmeleri artıyor. Kışın ise nüfus azalıyor.
a) İlçenin nüfusunun yazın artmasının konumla ilgili sebepleri nelerdir?
Örnek: Deniz kıyısında olması, havaalanına yakınlığı ve otoyol bağlantısı.
b) Bu konumun ilçedeki ekonomik faaliyetlere etkisini yazınız.
Örnek: Turizm geliri arttı; pansiyon, market ve tekne işletmeciliği gibi işler gelişti.
Etkinlik 8 Çizerek Eşleştir
Tüm Cevaplar

Soldaki kavramları, sağdaki örneklerle çizgi çizerek eşleştiriniz. (Örnekler karışık sırada verilmiştir.)

Göreceli konum ●● Sınıfın kuş bakışı çizimi
Matematik konum ●● Kuzey - güney - doğu - batı
Kroki ●● Manisa'nın doğusundadır
Ana yönler ●● 39° kuzey, 32° doğu
Cevap: Göreceli konum → Manisa'nın doğusundadır · Matematik konum → 39° kuzey, 32° doğu · Kroki → Sınıfın kuş bakışı çizimi · Ana yönler → Kuzey - güney - doğu - batı
Etkinlik 9 Kareli Krokide Adres Bulma
Tüm Cevaplar

Kareli krokide her yapının adresi harf ve sayı ile verilir (örnek: C1 = C sütunu, 1. satır). Kuzey yukarıdadır.

▲K
A
B
C
D
E
1
2
3
4
5
a) Okulun adresini yazınız.
B3.
b) C1 adresinde hangi yapı vardır?
Cami.
c) Market, okulun hangi yönündedir?
Doğusunda.
d) A5'teki hastane, C1'deki caminin hangi yönündedir?
Güneybatısında.
Sosyal Bilgiler Dünyası Sayfa 2 / 4 · SB.5.2.1 www.sosyalbilgilerdunyasi.com
5
Çalışma Kağıdı · Evimiz Dünya
Öğrenme Çıktısı: SB.5.2.1 — Krokide Yön ve Konum
Sosyal Bilgiler Dünyası
Etkinlik 10 Sınıf Krokisi
Tüm Cevaplar

Aşağıda bir sınıfın kuş bakışı krokisi verilmiştir. Kuzey oku yukarıyı göstermektedir. Soruları krokiye göre yanıtlayınız.

TAHTA
ÖĞRETMEN MASASI
KAPI
DOLAP
PENCERELER
▲
K
a) Tahta, sınıfın hangi yönündedir?
Kuzeyinde.
b) Pencereler ve kapı hangi yönlerdedir?
Pencereler doğuda, kapı güneybatıdadır.
c) Dolap, kapının hangi yönündedir?
Doğusunda.
Etkinlik 11 Mahalle Krokisi
Tüm Cevaplar

Krokideki boşluklar sokakları göstermektedir. Yapıların birbirine göre konumunu bularak soruları yanıtlayınız.

Market
Hastane
Cami
Eczane
Okul
Park
Fırın
Muhtarlık
Belediye
Otobüs durağı
Postane
Spor salonu
Çınar Sokak
Gül Sokak
Zafer Caddesi
▲
K
a) Okul, parkın hangi yönündedir?
Batısında.
b) Parkın kuzeyinde hangi yapı vardır?
Hastane.
c) Postane, caminin hangi yönündedir?
Güneyinde.
d) Belediyenin kuzeyindeki ve doğusundaki yapıları yazınız.
Kuzeyinde okul, doğusunda otobüs durağı.
Etkinlik 12 Yön Gülü
Tüm Cevaplar

Ana yönler verilmiştir. Kesik çizgili kutulara uygun ara yönlerin kısaltmalarını (KD, GD, GB, KB) yazınız.

KB
K
KD
B
✛
D
GB
G
GD
a) Kuzey ile doğu arasındaki ara yön hangisidir?
Kuzeydoğu (KD).
b) Batının tam karşısındaki ana yön hangisidir?
Doğu.
c) Güneybatı hangi iki ana yönün arasındadır?
Güney ile batının arasındadır.
Etkinlik 13 Yön Tarifi Yazıyorum
Örnek

Etkinlik 11'deki mahalle krokisine göre okuldan postaneye gidecek birine yön adları kullanarak tarif yazınız. Tarifte en az iki yön adı ve iki yapı adı geçmelidir.

Örnek tarif: Okuldan doğuya doğru yürü, parkı geç; parkın doğusundaki fırının önünden güneye dön, otobüs durağını geçtikten sonra doğudaki postaneye ulaşırsın.
Sosyal Bilgiler Dünyası Sayfa 3 / 4 · SB.5.2.1 www.sosyalbilgilerdunyasi.com
5
Çalışma Kağıdı · Evimiz Dünya
Öğrenme Çıktısı: SB.5.2.1 — Dilsiz Harita ve Kroki Çizimi
Sosyal Bilgiler Dünyası
Etkinlik 14 Dilsiz Haritada Çalışıyorum
Tüm Cevaplar

Aşağıdaki dilsiz haritada ülkemizin sınırları verilmiştir. Yönergeleri harita üzerinde uygulayınız.

Türkiye dilsiz haritası
1. Yaşadığınız ilin yaklaşık yerini ✕ ile işaretleyiniz.
2. Haritanın boş bir yerine kuzey okunu çiziniz.
3. Haritadan yararlanarak ülkemizi çevreleyen denizleri kuzeyden başlayarak sıralayınız.
Kuzeyde Karadeniz, kuzeybatıda Marmara Denizi, batıda Ege Denizi, güneyde Akdeniz.
4. Batı ve doğu komşularımızdan ikisini haritada bulup daire içine alınız.
Batıda Yunanistan ve Bulgaristan; doğuda Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan (Nahçıvan) ve İran.
5. İlinizin bulunduğu bölgeyi kısaca tanımlayınız: kıyıda mı, iç kesimde mi?
Etkinlik 15 Kendi Krokimi Çiziyorum
Ölçüt

Evinizden okula giden yolun krokisini aşağıdaki alana çiziniz. Kuzey okunu koyunuz; en az üç yapıyı gösteriniz ve konumlarını yön adlarıyla yazınız.

Değerlendirme ölçütleri: (1) kuzey oku var, (2) en az üç yapı çizilmiş ve adlandırılmış, (3) yapıların konumu yön adlarıyla (kuzey, güney, doğu, batı) yazılmış, (4) çizim kuş bakışı yapılmış.
Etkinlik 16 Konum Bilgimi Sınıyorum
Tüm Cevaplar

Doğru seçeneği işaretleyiniz.

1. Aşağıdakilerden hangisi göreceli konum ifadesidir?
A) 40° kuzey paraleli üzerindedirB) Ankara'nın kuzeyindedirC) 30° doğu meridyeninden geçerD) Kuzey Yarım Küre'dedir
Cevap: B
2. Bir yerin kuş bakışı çizilmiş basit taslağına ne denir?
A) HaritaB) FotoğrafC) KrokiD) Atlas
Cevap: C
3. Haritalarda üst tarafta gösterilen yön hangisidir?
A) GüneyB) DoğuC) BatıD) Kuzey
Cevap: D
4. Bir ilin otoyol üzerinde yer alması hangisini artırır?
A) Matematik konumunuB) Ulaşım ve ticaret öneminiC) Enlem derecesiniD) Yüzey şekillerini
Cevap: B
5. Bir yerin paralel ve meridyenlere göre yerine ne denir?
A) Göreceli konumB) Matematik konumC) KrokiD) Ölçek
Cevap: B
Etkinlik 17 Kendimi Değerlendiriyorum
Bilgi

Size uyan kutucuğa ✓ koyunuz.

İfade Evet Kısmen Hayır
Göreceli konum ile matematik konumu ayırt edebiliyorum.
Yaşadığım ilin komşularını ve yönlerini söyleyebiliyorum.
Konumun ulaşım ve ekonomiye etkisini örneklendirebiliyorum.
Bu etkinlik bir öz değerlendirmedir; doğru ya da yanlış cevabı yoktur. "Hayır" veya "Kısmen" işaretlediğin ifadelerdeki konuları tekrar etmen önerilir.
Sosyal Bilgiler Dünyası Sayfa 4 / 4 · SB.5.2.1 www.sosyalbilgilerdunyasi.com
5
Cevap Anahtarı
Çalışma Kağıdı · SB.5.2.1 · Öğretmen kullanımı içindir; öğrenciye verilmez.
Sosyal Bilgiler Dünyası
Etkinlik 1 — Kavram Eşleştirme:
Tanım sırasına göre: D (komşu il) · A (konum) · E (kroki) · B (matematik konum) · F (ana yön) · C (göreceli konum)
Etkinlik 2 — Boşluk Doldurma:
1. matematik konum · 2. göreceli konum · 3. kroki · 4. kuzey
Etkinlik 3 — Doğru / Yanlış:
1. D · 2. Y · 3. D · 4. D
Etkinlik 4 — İlimin Konum Kartı:
Örnek il İstanbul: kuzeyinde Karadeniz, güneyinde Marmara Denizi, doğusunda Kocaeli, batısında Tekirdağ; TEM–D-100 ve Marmaray ulaşım hatları. Öğrenci kendi ilini yazarsa yön–komşu–katkı tutarlılığı yeterlidir.
Etkinlik 5 — Konumun Getirdikleri:
a) İki büyük şehri bağlayan yol üzerinde olması; kuzeyinde kıyı, güneyinde dağlık il bulunması. b) Ulaşımın kolaylaşması, ilin geçiş noktası olması, ticaret ve konaklamanın artması.
Etkinlik 6 — Göreceli mi, Matematik mi?:
1. M · 2. G · 3. G · 4. G · 5. M · 6. M
Etkinlik 7 — Bağlamdan Kavrama:
a) Deniz kıyısında olması, havaalanına yakınlık ve otoyol bağlantısı. b) Turizm gelirinin artması; pansiyon, market ve tekne işletmeciliğinin gelişmesi.
Etkinlik 8 — Çizerek Eşleştir:
Göreceli konum → Manisa'nın doğusundadır · Matematik konum → 39° kuzey, 32° doğu · Kroki → Sınıfın kuş bakışı çizimi · Ana yönler → Kuzey - güney - doğu - batı
Etkinlik 9 — Kareli Krokide Adres:
a) B3 b) Cami c) Okulun doğusunda d) Caminin güneybatısında.
Etkinlik 10 — Sınıf Krokisi:
a) Kuzeyinde. b) Pencereler doğuda, kapı güneybatıda. c) Kapının doğusunda.
Etkinlik 11 — Mahalle Krokisi:
a) Parkın batısında. b) Hastane. c) Postane caminin güneyinde. d) Kuzeyinde okul, doğusunda otobüs durağı.
Etkinlik 12 — Yön Gülü:
KB · KD · GB · GD. a) Kuzeydoğu (KD) b) Doğu c) Güney ile batı arasında.
Etkinlik 13 — Yön Tarifi:
Tarifte en az iki yön adı ve iki yapı adı geçmesi yeterlidir; okuldan doğuya, park ve fırından güneye, otobüs durağından doğuya postane.
Etkinlik 14 — Dilsiz Harita:
Denizler: Karadeniz, Marmara, Ege, Akdeniz. Komşular: Bulgaristan, Yunanistan, Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan (Nahçıvan), İran, Irak, Suriye. İl işaretlemesi öğrenciye göre değişir.
Etkinlik 15 — Kroki Çizimi:
Kuzey oku, en az üç adlandırılmış yapı, yön adlarıyla konum ifadeleri ve kuş bakışı çizim ölçüt alınır.
Etkinlik 17 — Kendimi Değerlendiriyorum:
Öz değerlendirme etkinliğidir; öğrencinin işaretlemesi puanlanmaz, "Hayır/Kısmen" satırları için tekrar önerilir.
Etkinlik 16 — Konum Testi: 1. B · 2. C · 3. D
💡 İpucu: HTML görünümünde bir cevap kutusuna dokunursanız yalnızca o maddenin cevabı, etkinlik başlığındaki Tüm Cevaplar düğmesine basarsanız o etkinliğin bütün cevapları kırmızı görünür — akıllı tahtada sınıfça çözüm için idealdir.
Sosyal Bilgiler Dünyası Cevap Anahtarı · SB.5.2.1 · 4 Sayfa www.sosyalbilgilerdunyasi.com
5
📚 Kitap Tavsiyeleri Sınıf Sosyal Bilgiler Voltaj Serisi
Sosyal Bilgiler Dünyası

Çalışma kağıdını bitirdin, tebrikler! 🎉 Şimdi sıra denemelerde ve bursluluk sınavlarında fark yaratmakta. Voltaj Serisi kitaplarıyla pratik yap, sınav maratonunda hep bir adım önde ol.

Voltaj 5 Temel Kitap
Etkinlikli Temel Kitap
✓Maarif Modeli'ne uygun
✓Bağlam temelli sorular
✓Sade ve anlaşılır dil
✓Kavrama testleri
✓Açık uçlu sorular
✓Video çözümlü
Voltaj 5 - 36 Haftalık Fasikül
36 Haftalık Fasikül
✓Maarif Modeli'ne uygun
✓Bağlam temelli sorular
✓Haftalık plana uygun
✓Süreç değerlendirme
✓Performans takibi
✓Video çözümlü
Voltaj 5 Aşamalı Soru Bankası
Aşamalı Soru Bankası
✓Maarif Modeli'ne uygun
✓Bağlam temelli sorular
✓Beceri temelli sorular
✓Analitik yaklaşım
✓Bölüm değerlendirme
✓Video çözümlü
!
Öğretmen uyarısı · Cevaplar Düğmeye basınca bütün etkinliklerin cevapları ve cevap anahtarı sayfası açılır. Öğrenciye dağıtacağınız çıktıyı almadan önce sayfayı yenileyiniz.
Tüm Cevapları Görüntüle Cevaplı PDF Çıktısı Al
Karekod: www.sosyalbilgilerdunyasi.com
Daha fazlası için karekodu okut! Tüm kitap tavsiyeleri, ücretsiz dökümanlar ve eğitim programları: www.sosyalbilgilerdunyasi.com
Sosyal Bilgiler Dünyası