SBD GAZETE
ÖĞRENME ÇIKTISI ✔
DOĞA YER AÇAR, İNSAN YERLEŞİR
Doğal çevre insan eli değmeden var olandır: dağ, ova, ırmak, iklim. Beşerî çevre ise insanın yaptığıdır: şehir, yol, köprü, tarla. İkisi birbirini sürekli etkiler — nüfusun nereye toplandığına bakmak bunu anlamanın en kolay yolu.
1DOĞAL ÇEVRE
Yer şekilleri, iklim, su kaynakları, bitki örtüsü.
2BEŞERÎ ÇEVRE
Şehirler, yollar, barajlar, tarım alanları.
3YERLEŞME
İnsan suya, ovaya ve ılıman iklime yakın yerleşir.
4ETKİLEŞİM
Doğa insanı yönlendirir, insan doğayı değiştirir.
5DENGE
Değiştirirken korumak: sürdürülebilirlik.
NÜFUS HARİTASI NEYİ ANLATIR?
Ülkemizin nüfus haritasına bakıldığında kalabalık alanların ortak özellikleri hemen görülür: düz araziler, su kaynağına yakınlık, ılıman iklim ve ulaşım kolaylığı. Marmara ve Ege kıyıları, Çukurova bu yüzden yoğundur.
Seyrek alanların ortak özelliği ise tersidir: yüksek ve engebeli arazi, sert iklim, ulaşım güçlüğü. Doğu Anadolu'nun yüksek kesimleri buna örnektir.
Ama ilişki tek yönlü değil. İnsan da doğayı değiştirir: baraj kurar, tünel açar, ovayı sulamaya açar. Bu değişiklik bazen fayda getirir, bazen erozyon ve kirlilik gibi sorunlar doğurur.
İLİŞKİ · 3 SORU
AYNI ÜLKE, FARKLI HAYAT
Karadeniz'de evler yağmura karşı dik çatılı, Akdeniz'de düz damlı; İç Anadolu'da kerpiç, Doğu'da kalın duvarlı. Mimarî bile doğal çevrenin izini taşır.
Aynı şey geçim kaynağında da görülür: kıyıda balıkçılık ve turizm, ovada tarım, dağlık alanda hayvancılık. Yani coğrafya, günlük hayatı yazan görünmez bir yazardır.
Sonuç: Doğal çevre bir zemin, beşerî çevre onun üstüne kurulan hayattır.
ARANIYORİlimizin doğal ve beşerî unsurlarını fotoğraflayacak ekip. 📷
DUYURUNüfus yoğunluğu haritası atölyesi çarşamba. 🗺️
DAVETYakın çevre gözlem gezisi; not defteri şart. 📝
1 · GÖZLE
Çevrende doğal ve beşerî unsurları ayır.
2 · HARİTALA
Nüfus yoğun yerleri işaretle.
3 · SOR
Neden burada yerleşilmiş?
4 · KARŞILAŞTIR
İki farklı bölgeyi kıyasla.
5 · KORU
Bir çevre davranışı edin.
6 · ANLAT
Bulgularını panoda paylaş.
DOĞAL ÇEVRE
İnsan eli değmeden var olan ortam.
BEŞERÎ ÇEVRE
İnsanın oluşturduğu ortam.
NÜFUS YOĞUNLUĞU
Birim alana düşen insan sayısı.
EROZYON
Toprağın su ve rüzgârla taşınması.
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK
Kaynağı tüketmeden kullanmak.
Tüm özetler sitede:karekodu okut!
NEDEN BURADA OTURUYORUZ?
❤️ 💬 ✈️
622 beğenmesbd.gazete Mahallemizde 20 fotoğraf çektik; 9'u doğal, 11'i beşerî çıktı. Sonra "neden burada" sorusunu tartıştık. 🌄 #DoğalVeBeşerî #sbdgazete
gozlem_ekibi Dere kenarındaki eski değirmen tam örnek! 💧
harita_kulubu Nüfus haritası panoda, renkler netleşti. 🗺️
3 SAAT ÖNCE
Çevrenden bir doğal, bir beşerî unsur fotoğrafla; ilişkilerini bir cümleyle yaz ve #sbdgazete ile paylaş!
🏔️ ➕ 🏘️ ➕ 💧 = ?
👀 ÇEVİRİYİ GÖR
HANGİSİ DOĞAL? 🌿
Baraj, göl, orman, köprü. Hangileri doğal, hangileri beşerî?
👀 CEVABI GÖR
NEDEN SEYREK? 🧭
Yüksek dağlık alanlarda nüfus neden azdır?
👀 CEVABI GÖR
Coğrafya kitapta değil, pencerenin dışında başlar. Mahallendeki her yol, her ağaç, her yapı bu ilişkinin bir parçasıdır.
Bu hafta mahallende yirmi dakika yürü ve iki liste tut: doğal unsurlar, beşerî unsurlar. Sonra tek bir soru sor: "Burası neden böyle kurulmuş?" Bulduğun cevabı panoya yaz.
Düşün bakalım: Mahallende doğayı en çok değiştiren yapı hangisi?
👀 SBD'NİN CEVABI
Düz ve verimli alan yerleşmeye uygundur.
İçme ve sulama için su kaynağı aranır.
Ilıman iklim yaşamı kolaylaştırır.
Ulaşım geldikçe yerleşme büyür.
Beşerî çevre doğayı yeniden şekillendirir.